សេចក្ដីផ្ដើម
ក្នុងចំណោមខ្សែកោងជាច្រើនដែលមនុស្សបានរកឃើញ និងសិក្សា តើមានខ្សែកោងណាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងចលនារបស់ភពជុំវិញព្រះអាទិត្យ ចលនានៃគ្រាប់ផ្លោង ឬរូបរាងនៃចានផ្កាយរណប (Satellite Dish) ដែរឬទេ?
ចម្លើយគឺ៖ កោនិក (Conic Sections) ។
កោនិក គឺជាជំពូកមួយក្នុងចំណោមជំពូកដ៏សំខាន់ និងមានវ័យចំណាស់បំផុតនៃធរណីមាត្រវិភាគ (Analytic Geometry)។ វាមិនត្រឹមតែផ្តល់នូវខ្សែកោងដែលមានរាងស្អាតប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះក្នុងការយល់ដឹងអំពីបាតុភូតធម្មជាតិ និងបច្ចេកវិទ្យាជាច្រើនផងដែរ។
ឈ្មោះ "កោនិក" កើតចេញពីរបៀបដែលខ្សែកោងទាំងនេះត្រូវបានបង្កើតឡើង៖ គឺតាមរយៈការ កាត់ផ្ដាច់ (Intersecting) ប្លង់ (Plane) មួយជាមួយនឹងផ្ទៃកោណមូលពីរជាន់ (Double-Napped Cone)។ អាស្រ័យលើមុំនៃការកាត់ផ្ដាច់នេះ ខ្សែកោងមូលដ្ឋានបីត្រូវបានបង្កើតឡើង៖
ប៉ារ៉ាបូល (Parabola)
អេលីប (Ellipse) (ដែលរង្វង់ជាករណីពិសេស)
អ៊ីពែរបូល (Hyperbola)
សារៈសំខាន់ និងការអនុវត្ត
គំនិតនៃកោនិកត្រូវបានរកឃើញ និងសិក្សាដោយអ្នកគណិតវិទ្យាក្រិចបុរាណតាំងពីជាង ២,០០០ ឆ្នាំមុន ជាពិសេសគឺលោក អាប៉ូឡូនីយូស (Apollonius) ដែលបានសរសេរគោលគំនិតដ៏ទូលំទូលាយស្ដីពីប្រធានបទនេះ។
ប៉ុន្តែសារៈសំខាន់ពិតប្រាកដរបស់វាបានលេចឡើងនៅសម័យទំនើប៖
តារាសាស្ត្រ៖ ភពនានាធ្វើចលនាជុំវិញព្រះអាទិត្យតាមគន្លង អេលីប (តាមច្បាប់របស់ Kepler)។
បច្ចេកវិទ្យា៖ រូបរាង ប៉ារ៉ាបូល ត្រូវបានប្រើដើម្បីផ្ដុំ ឬបាចសញ្ញាដូចជា កញ្ចក់អង់តែន ឬចង្កៀងមុខរថយន្ត។
រូបវិទ្យា៖ ផ្លូវហោះហើររបស់វត្ថុដែលត្រូវបោះ (ដូចជាគ្រាប់ផ្លោង) ស្ថិតនៅក្រោមទម្រង់ ប៉ារ៉ាបូល។
ជំពូកនេះនឹងនាំអ្នកសិក្សាពីនិយមន័យធរណីមាត្រសុទ្ធសាធនៃកោនិកនីមួយៗ រហូតដល់សមីការទម្រង់ស្តង់ដារបស់ពួកវា។ យើងនឹងសិក្សាអំពីធាតុសំខាន់ៗដូចជា កំពូល (Vertex), ផ្ចិត (Center), កំណុំ (Foci), និង បន្ទាត់ប្រាប់ទិស (Directrix) ព្រមទាំងវិធីសាស្ត្រគូសក្រាប និងការអនុវត្តជាក់ស្ដែងរបស់វា។ ការយល់ដឹងអំពីកោនិកនឹងផ្តល់ឱ្យអ្នកនូវឧបករណ៍វិភាគដ៏មានឥទ្ធិពលមួយនៅក្នុងគណិតវិទ្យា និងវិទ្យាសាស្ត្រអនុវត្ត។